Posle gotovo tri decenije razoravanja i stradanja tokom ratova, drevna svetinja ponovo otvara svoja vrata vernicima, svedočeći o raspeću i vaskrsenju Srpske pravoslavne crkve i jačajući nadu Srba u Slavoniji.
Patrijarh srpski Porfirije služio je svetu liturgiju i čin osvećenja obnovljenog sabornog hrama Svete Trojice u Pakracu, katedralnog hrama Eparhije pakračko-slavonske. Ova svetinja, stara gotovo tri veka, skoro u potpunosti bila je razorena tokom ratnih zbivanja od 1991. do 1995. godine, a njena obnova donela je veliku radost i novu nadu srpskom narodu u Slavoniji.
Foto: SPC
Saborni hram u Pakracu
Raspeće i vaskrsenje hrama
U besedi posle pročitanog Jevanđelja, patrijarh Porfirije je istakao da hram u Pakracu svedoči i o raspeću i o vaskrsenju:
— Iako je bio više nego ranjen, hram svedoči o činjenici da je Bog Gospodar istorije i da je ljubav. Neka nas sveti prostor sabira uvek u ljubavi, razumevanju i molitvi, kako bismo slavili jednoga Boga u Trojici, kome je ovaj hram posvećen — poručio je patrijarh.
Patrijarhu srpskom sasluživali su arhijereji iz više pomesnih pravoslavnih crkava: arhijereji Jerusalimske patrijaršije, atinske arhiepiskopije, Pravoslavne crkve Čeških zemalja i Slovačke, kao i mnogi episkopi Srpske pravoslavne crkve. Time je osvećenje hrama dobilo međunarodni, saborni karakter.
Arhijereji iz više pomesnih crkkava
Foto: SPC
Arhijereji i sveštenstvo u porti Sabornog hrama u Pakracu
Pored patrijarha Porfirija, liturgijskom sabranju i činu osvećenja hrama molitveno su prisustvovali:
arhiepiskop mihalovsko-košicki Georgije – Pravoslavna crkva Čeških zemalja i Slovačke
mitropolit dimitrijadski i almirski Ignatije – Atinska arhiepiskopija
mitropolit crnogorsko-primorski Joanikije – Srpska pravoslavna crkva
mitropolit nemački Grigorije – Srpska pravoslavna crkva
mitropolit raško-prizrenski Teodosije – Srpska pravoslavna crkva
mitropolit zahumsko-hercegovački i stonsko-primorski Dimitrije – Srpska pravoslavna crkva
mitropolit budimljansko-nikšićki Metodije – Srpska pravoslavna crkva
episkop vašingtonsko-njujorški Irinej – Srpska pravoslavna crkva
episkop pakrački i slavonski Jovan – Srpska pravoslavna crkva
episkop švajcarski Andrej – Srpska pravoslavna crkva
episkop bihaćko-petrovački Sergije – Srpska pravoslavna crkva
episkop buenosajreski i južno-centralnoamerički, administrator zagrebačko-ljubljanski Kirilo – Srpska pravoslavna crkva
lipljanski Dositej – Srpska pravoslavna crkva
Odlikovanja za obnovu svetinje
Povodom velikog događaja, episkop slavonski Jovan uručio je ordene i povelje eparhije slavonske zaslužnim pojedincima i institucijama koji su svojim trudom i podrškom doprineli obnovi svetinje. Među odlikovanima su patrijarh Porfirije, posthumno mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije, protojerej-stavrofor Đorđe Teodorović, kao i brojni pojedinci iz crkvenog, kulturnog i društvenog života.
Foto: SPC
Vaskrsnula i episkopska biblioteka
U sklopu svečanosti otvorena je i obnovljena biblioteka eparhije slavonske u Vladičanskom dvoru, nekada čuvena Episkopska knjižnica, koju je osnovao znameniti episkop Nikanor Grujić. Ova riznica sadrži jednu od najvrednijih zbirki ranih srpskih štampanih knjiga, druga po značaju u svetu. Njena burna istorija svedoči o progonima i otimačinama tokom 20. veka, ali i o čudesnom spasavanju u poslednjem ratu, kada je hrvatski oficir Ivan Hiti sačuvao deo dragocenosti.
Foto: SPC
Patrijarh srpski sa vernim narodom u porti Sabornog hrama u Pakracu
Istorijski put hrama
Saborna crkva Svete Trojice u Pakracu građena je između 1745. i 1768. godine na temeljima starije svetinje. Tokom vekova doživljavala je razaranja i obnove: u Drugom svetskom ratu ustaše su uništile arhivu i opljačkale dragocenosti, dok je u poslednjem ratu, devedesetih godina, hram miniran, ikonostas spaljen, a grob episkopa Emilijana oskrnavljen. Obnova hrama započeta je 2003. godine, a današnjim osvećenjem dobila je punu duhovnu obnovu.
Za Srbe u Pakracu i širom Slavonije, hram Svete Trojice mnogo je više od arhitektonskog spomenika — on je živi znak vere, opstanka i nade. Njegovo ponovno zasijavanje podseća da, iako su ratovi i stradanja pokušavali da zatru pravoslavno prisustvo na ovim prostorima, Crkva uvek obnavlja svoje temelje u Hristu, jer „vrata paklena neće nadvladati je“.
Posle bogosluženja u jednom od najstarijih pravoslavnih hramova u Beogradu, patrijarh Porfirije podsetio da je misija Crkve da vodi ljude ka večnosti i preobražava svet blagodaću Hristovom, a ne da se svodi na trenutne društveno-političke ciljeve.
Vernici su u tišini odali počast mučenicima kusonjskim, stvarajući duboko emotivnu atmosferu koja inspiriše Srbe u Hrvatskoj da čuvaju sećanje svojih predaka.
Vernici su se okupili u istorijskom Hramu Svetog Stefana Dečanskog, dok patrijarh Porfirije kroz poruku opraštanja i ljubavi podseća da slediti Hrista znači učiniti Njegovu reč stvarnošću sopstvenog života.
U kratkoj, ali nemilosrdno preciznoj pouci, veliki duhovnik pokazuje kako čovek, bežeći od blagodarnosti, sam sebi zatvara vrata smisla – i zašto se Bogu najčešće vraćamo tek kada nas život pritisne do kraja.
Mitropolit Atanasije ugostio je više ministara Vlade Srbije, otvorio pitanja obnove, zaštite fresaka i buduće saradnje, a razgovori su, umesto protokola, doneli konkretne planove i jasnu poruku da se nasleđe ne čuva rečima nego delima.
Selsko meso, staro jelo iz ruralnih krajeva, vraća se na trpeze kao simbol zajedništva, topline doma i prazničnih okupljanja — a tajna njegovog bogatog ukusa krije se u jednostavnim sastojcima i sporom, strpljivom krčkanju.
Pišinger je jednostavna, ali raskošna poslastica koja vekovima krasi slavske trpeze — savršena za sve koji vole spoj hrskavih oblandi i čokolade, uz miris doma i prazničnu toplinu.
Pripremite ove nežne kolačiće po receptu koji se čuva generacijama i otkrijte kako svaki zalogaj može da probudi sećanja, poveže porodicu i upotpuni praznično slavlje.
U Episkopskoj knjižari u Pakracu biće predstavljena knjiga dr Milene N. Martinović Rukopisne knjige manastira Rođenja Presvete Bogorodice na Cetinju, delo koje osvetljava neprolaznu vezu srpskog naroda sa svojim svetinjama i kulturnim nasleđem.
Mitropolit Atanasije ugostio je više ministara Vlade Srbije, otvorio pitanja obnove, zaštite fresaka i buduće saradnje, a razgovori su, umesto protokola, doneli konkretne planove i jasnu poruku da se nasleđe ne čuva rečima nego delima.
Od Morinja do Kotora, život i mučeništvo Mihaila Barbića dobija večnu slavu – uz liturgijsko prisustvo mitropolita Joanikija i arhijereja, vera i hrabrost ovog sveštenika zasijali su kao svetionik za generacije vernika.
Poseta učenika Bogoslovije Svetog Save Sremskoj Kamenici pretvorila se u susret koji je deci doneo radost, a svima ostalima tiho podsećanje da se vera najpre prepoznaje po delima, a ne po rečima.
Na Keju žrtava Racije obeležena je godišnjica Pogroma iz 1942. godine uz snažne poruke patrijarha Porfirija da se zlo rađa tamo gde nestane Boga i pamćenja.
Zavetni hram na Vračaru večeras je centar molitve i svetlosti, gde se kroz ikone, sveće i melodije proživljava Hristov prvi susret sa Zakonom, duhovno obrezanje srca i početak nove godine po julijanskom kalendaru – događaji koji ne ostavljaju nikog ravnodušnim.
Poglavar Srpske pravoslavne crkve poslao snažnu božićnu poruku o miru, srcu koje treba da se promeni i veri koja ne počinje od spoljašnje veličine, već iznutra.
Poseta učenika Bogoslovije Svetog Save Sremskoj Kamenici pretvorila se u susret koji je deci doneo radost, a svima ostalima tiho podsećanje da se vera najpre prepoznaje po delima, a ne po rečima.
Recept za domaću štrudlu sa orasima kakva se pravila u danima kada je dozvoljen beli mrs - savršena za sedmicu pred početak Vaskršnjeg posta i za svaki sto oko koga se okuplja porodica.
